प्रधानमन्त्री बालेनको अमेरिका भ्रमण स्वीकृत, राष्ट्रसंघ महासभामा नेपालको धारणा राख्ने

काठमाडौं । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको संयुक्त राज्य अमेरिका भ्रमणलाई सरकारले स्वीकृति दिएको छ। प्रधानमन्त्री शाह संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औँ महासभामा सहभागी हुन न्यूयोर्क जाने तयारीमा छन्।

प्रधानमन्त्री शाहले महासभाको बैठकलाई सम्बोधन गर्दै नेपालका समसामयिक विषय तथा अन्तर्राष्ट्रिय चासोका मुद्दाबारे नेपालको धारणा प्रस्तुत गर्ने तयारी गरेका छन्। विशेषगरी पछिल्लो समय नेपालमा देखिएका बाढी तथा अन्य प्राकृतिक विपद्का घटनालाई जलवायु परिवर्तनसँग जोडेर अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यानाकर्षण गराउने सरकारको तयारी छ।

यसअघि महासभामा सहभागी हुन परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालको नेतृत्वमा नेपाली प्रतिनिधिमण्डल पठाउने तयारी गरिएको थियो। तर रसुवा तथा भोटेकोशी क्षेत्रमा आएको बाढीबाट ठूलो जनधनको क्षति भएपछि प्रधानमन्त्री स्वयंले नेपाली प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व गर्ने निर्णय भएको हो।

प्रधानमन्त्रीको भ्रमण छोटो अवधिको हुने बताइएको छ। उपलब्ध कार्यक्रमअनुसार शाह सेप्टेम्बर २३ मा न्यूयोर्क प्रस्थान गर्ने र सेप्टेम्बर २४ मा महासभालाई सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम छ। सम्बोधनपछि उनी सेप्टेम्बर २५ मा नेपाल फर्कने तयारीमा छन्।

प्रधानमन्त्रीसँगै परराष्ट्रमन्त्री, परराष्ट्र सचिव, राष्ट्रसंघसम्बन्धी अधिकारी, प्रधानमन्त्रीको सचिवालयका प्रतिनिधि तथा सुरक्षा अधिकारीसहितको प्रतिनिधिमण्डल सहभागी हुने तयारी छ। स्रोतका अनुसार नेपाली टोलीमा १५ सदस्य रहने गरी तयारी गरिएको छ।

महासभाको सम्बोधनका क्रममा नेपालले जलवायु परिवर्तनका कारण हिमाली तथा पर्वतीय क्षेत्रमा बढ्दै गएको जोखिमबारे अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यान तान्ने अपेक्षा गरिएको छ। पछिल्लो बाढी तथा त्यसबाट भएको क्षतिलाई उदाहरणका रूपमा प्रस्तुत गर्दै जलवायुजन्य विपद्बाट प्रभावित मुलुकलाई आवश्यक सहयोग, क्षतिपूर्ति तथा अन्तर्राष्ट्रिय समर्थन उपलब्ध गराउन नेपालले आग्रह गर्ने तयारी गरेको छ।

नेपालले महासभाका क्रममा जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी विभिन्न साइडलाइन कार्यक्रममार्फत पनि आफ्ना विषय उठाउने तयारी गरेको छ। यस्ता कार्यक्रमहरूमा नेपालका जलवायु जोखिम, विपद् व्यवस्थापन, हिमाली क्षेत्रको संवेदनशीलता तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगका विषय प्राथमिकतामा पर्नेछन्।

प्रधानमन्त्रीको अमेरिका भ्रमणलाई नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय कूटनीतिक उपस्थितिका दृष्टिले पनि महत्वपूर्ण मानिएको छ। महासभामा विश्वका विभिन्न देशका राष्ट्राध्यक्ष तथा सरकार प्रमुख सहभागी हुने भएकाले नेपालले आफ्ना राष्ट्रिय हित र अन्तर्राष्ट्रिय चासोका विषय प्रत्यक्ष रूपमा प्रस्तुत गर्ने अवसर पाउनेछ।

विशेषगरी जलवायु परिवर्तनको असर भोगिरहेका विकासशील तथा पर्वतीय मुलुकका समस्या अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा उठाउने नेपालको निरन्तर प्रयासलाई यस भ्रमणले थप बल दिने अपेक्षा गरिएको छ। प्रधानमन्त्री शाहले नेपालको पछिल्लो विपद् अवस्था र त्यसबाट सिर्जित आवश्यकता अन्तर्राष्ट्रिय समुदायसमक्ष प्रस्तुत गर्ने तयारी गरेका छन्।

यस भ्रमणका क्रममा महासभाबाहेक अन्य देशका प्रतिनिधिसँग भेटवार्ता तथा सम्भावित द्विपक्षीय छलफलका विषयमा पनि तयारी भइरहेको छ। यद्यपि सबै भेटवार्ताको अन्तिम तालिका भने अझै तय भइसकेको छैन।